Fuat Tosyalı'dan Türk çeliğine yönelik stratejik öneriler

Demir-çelik sektörü eylülde ihracat artışını sürdürerek küresel dalgalanmalara karşı dirençli bir görünüm sergiledi. Yılın ilk dokuz ayında 21 milyar doları aşan ihracat hacmiyle sektör, Türkiye toplam ihracatının yaklaşık yüzde 11’ini oluşturdu.

ADMİB Başkanı Fuat Tosyalı, sektörün üçüncü çeyrekte üretim ve ihracatta istikrarlı bir çizgi izlediğini belirterek, “Çelik gibi stratejik bir sektörde atılacak her adım çok önemli olacak ve tüm diğer sektörleri ve ülke ekonomimizi etkileyecektir.” diye konuştu.

Demir ve çelik sektörü, Türkiye’nin ihracatındaki güçlü rolünü sürdürdü. 2025 yılı eylül ayında Türkiye geneli demir ve demir dışı metaller ihracatı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 8,6 artışla 1,1 milyar dolar, çelik sektörü ihracatı ise yüzd e 2,1 artışla 1,5 milyar dolar olarak gerçekleşti.

Yılın ilk dokuz ayında demir ve demir dışı metaller ihracatı yüzde 6,3 artışla 9,9 milyar dolar, çelik sektörü ihracatı ise yüzde 2,1 artışla 12,5 milyar dolar seviyesine ulaştı.

Bu iki sektör birlikte değerlendirildiğinde, 21,4 milyar dolarlık ihracat hacmiyle Türkiye’nin toplam ihracatının yaklaşık yüzde 11’ini oluşturdu.

ADMİB’ten 9 ayda 2,2 milyar dolarlık ihracat: Akdeniz Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği’nin (ADMİB) eylül ayı performansına bakıldığında; demir ve demir dışı metaller ihracatı yüzde 5,3 artışla 66 milyon dolar, çelik ihracatı ise yüzde 4 düşüşle 231 milyon dolar oldu.

Ocak–Eylül döneminde ADMİB, demir ve demir dışı metallerde yüzde 7,7 artışla 596 milyon dolar, çelikte ise yüzde 6,5 düşüşle 1,6 milyar dolar ihracat gerçekleştirdi.

En fazla ihracat İtalya’ya yapıldı. Eylül ayında Türkiye genelinde demir-çelik ihracatında İtalya, Romanya, Almanya, Bulgaristan ve Birleşik Krallık ilk beş pazar olurken, ABD, İtalya, Belçika ve Yunanistan’a yapılan ihracatlarda sırasıyla yüzde 53, yüzde 54, yüzde 57 ve yüzde 62 artış kaydedildi.

ADMİB’in eylül ayı ihracatında da İtalya ilk sırada yer aldı. Bu ülkeyi Romanya, Almanya, Fas ve Irak takip etti. Söz konusu dönemde Ukrayna’ya ihracat yüzde 327, Suudi Arabistan’a yüzde 258, Fas’a yüzde 249 oranında arttı.

“Çelik gibi stratejik bir sektörde atılacak her adım çok önemli olacak ve tüm diğer sektörleri ve ülke ekonomimizi etkileyecektir”

Eylül ayında sektörün küresel dalgalanmalara rağmen istikrarlı bir direnç sergilediğini belirten ADMİB Başkanı Fuat Tosyalı, “2025 yılının üçüncü çeyreğini geride bırakırken, demir-çelik sektörüm üzün hem üretimde hem ihracatta istikrarlı bir çizgi izlediğini görüyoruz. Avrupa’daki talep toparlanmasının ve bölge içi lojistik avantajlarımızın etkisiyle son çeyrekte ihracatta daha güçlü bir ivme bekliyoruz. Amacımız hem mevcut pazarlardaki konumumuzu korumak hem de yükselen bölgelerde kalıcı yer edinmek.” ifadelerini kullandı.

Tosyalı, sektörün yeşil dönüşüm ve dijitalleşme sürecine hazırlıklı olduğunu vurgulayarak, “Küresel rekabette önümüzdeki dönemin belirleyici faktörü çevreye duyarlı üretim olacak. Bu noktada, sürdürülebilirlik odaklı yatırımların ve verimlilik projelerinin artması gerekiyor. ADMİB olarak bu dönüşümü destekleyecek çalışmalara öncülük etmeye devam ediyoruz.” dedi.

Tosyalı, “Küresel pazarlardaki korumacılık eğilimleri ve özellikle Çin gibi üreticilerin neden olduğu haksız rekabetin sektörümüz üzerindeki etkilerini de yakından takip ediyoruz. Çin?? ?in dünya pazarlarına yönlendirdiği dampingli ürünler hem iç pazarı zayıflatıyor hem de ihracatımıza dolaylı zarar veriyor. Bu noktada, hükümetimizin aldığı tedbirlerin kapsamının genişletilmesi ve stratejik bir yaklaşımla uygulanması elzem.” diyerek önemli bir noktaya dikkat çekti.

Tosyalı önemli bir uyarıda da bulunarak; “Özellikle Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın mali yükümlülüklerinin 2026 yılı itibarıyla başlayacak olmasıyla yaptığımız ihracata karbon maliyetleri eklenecek. Sektörel olarak Avrupa Birliği, birlik dışı çelik ithalatında ton başına 60 Euro civarı ek maliyet öngörüyor. İlaveten Avrupa Birliği kotaların düşürülüp vergilerin artırılması yoluyla pazara girişi zorlaştırma yönünde adımlar atmaya başladı. Bu konuyu ülke olarak, ilgili bakanlıkların ve sektör kuruluşlarının öncülüğünde AB ile müzakere etmemiz gerekiyor. Çelik gibi stratejik bir sektörde at ılacak her adım çok önemli olacak ve tüm diğer sektörleri ve ülke ekonomimizi etkileyecektir.” dedi.