Emekli aylıklarını da içeren kanun teklifi TBMM'de

AK Parti milletvekillerinin imzasını taşıyan ve en düşük emekli aylığının artırılmasını da içeren Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede (KHK) Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Başkanlığına sunuldu.

Teklifle, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Devlet Memurları Kanunu'nda değişiklik yapılıyor. Buna göre, adaylık süresi içinde temel ve hazırlayıcı eğitim ve staj devrelerinin herhangi birinde başarısız olanlar, birden fazla uyarma ve/veya kınama cezası almış olanlar ile aylıktan kesme ya da kademe ilerlemesinin durdurulması cezası almış olanların, disiplin amirlerinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayıyla ilişikleri kesilecek. İlişikleri kesilenler ilgili kurumlarca derhal Kamu Personel Bilgi Sisteminin bulunduğu kuruma bildirilecek. Bu hükümlere göre, sağlık nedenleri hariç ilişikleri kesilenler 3 yıl süreyle devlet memurluğuna alınmayacak.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı çerçevesinde devlet memurlarının disiplin cezalarının yargı kararıyla iptal edilmesi halinde uygulanacak zamanaşımı süresine ilişkin düzenlemeye gidiliyor. Buna göre, disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren nihayet 2 yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrayacak. Disiplin cezasının yargı kararıyla iptal edilmesi halinde, kararın idareye ulaştığı tarihten itibaren kalan disiplin ceza zamanaşımı süresi içerisinde, zamanaşımı süresinin dolması veya 3 aydan daha az süre kalması halinde en geç 4 ay içerisinde karar gerekçesi dikkate alınarak yeniden disiplin cezası tesis edilebilecek.

Teklifle Karayolları Trafik Kanunu'nda Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının görevlerine ilişkin düzenleme yapılıyor. Buna göre Bakanlık, paylaşımlı elektrikli skuter işletmeciliği faaliyetinde bulunanları denetlemek, aykırı görülen hususlarla ilgili sorumlular hakkında idari para cezasına dair tutanak düzenlemekle yetkili olacak.

En düşük emekli aylığına yönelik düzenleme

Teklifle, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda yapılan düzenlemeyle, yaşlılık, malullük ve ölüm aylığı ödenenlere ve hak sahiplerine dosya bazında 16 bin 881 lira olarak öngörülen aylık asgari ödeme tutarı, 2026 ocak ayı ödeme döneminden itibaren 20 bin liraya yükseltiliyor.

Düzenlemeyle, işverenlerin işgücü maliyetlerinin düşürülerek istihdamın arttırılması ve kayıtlı istihdamın korunması amacıyla asgari ücret işveren desteği 1 Ocak 2026'dan itibaren 1000 liradan 1270 liraya çıkarılıyor.

Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'da yapılan değişiklikle, yayın lisansı olmasına rağmen lisans tipi dışında yayın yapan, kanal ve frekanslarla ilgili geçiş hükümleri uyarınca yayınlarına devam eden kuruluşlardan izinsiz verici tesis eden medya hizmet sağlayıcılar, Üst Kurulca uyarılacak, yapılan uyarıya rağmen izinsiz yayına devam edenler hakkında adli ve idari yaptırımlar uygulanacak.

Hükme aykırı hareket eden gerçek kişiler ile tüzel kişilerin yönetim kurulu üyeleri ve genel müdürü, bir yıldan iki yıla kadar hapis ve bin günden 5 bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılacak. Tüzel kişiler hakkında ayrıca Türk Ceza Kanunu'ndaki güvenlik tedbirleri uygulanacak. İzinsiz olarak faaliyetine devam eden yayın cihaz ve tesisleri Üst Kurulca mühürlenerek kapatılacak.

TVF'ye ilişkin düzenlemeler

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'da, şirket tarafından kurulacak diğer şirketler ve fonların tabi olacakları denetim usul ve esaslarının mekanizmasına ilişkin düzenleme yapılıyor.

Şirket tarafından kurulacak diğer şirketler, Türkiye Varlık Fonu (TVF) ve bunlar tarafından hakim hissedar olarak kurulan ve kurulacak şirketler veya alt fonlar ile bunların kurucusu olduğu veya bedellerini ödeyerek sermayesinin ya da katılım paylarının yarısından fazlasına sahip olduğu şirketler, alt fonlar ve bunların bağlı ortakları bağımsız denetime olacak.

Şirket, TVF veya bunlar tarafından hakim hissedar kurulan veya kurulacak şirketler ya da alt fonlar ile bunların kurucusu olduğu veya bedellerini ödeyerek sermayesinin veya katılım paylarının yarısından fazlasına sahip olduğu şirketler, alt fonlar ve bunların bağlı ortaklarının bağımsız denetimden geçmiş yıllık mali tabloları ile faaliyetleri, Cumhurbaşkanı tarafından görevlendirilecek sermaye piyasaları, finans, ekonomi, maliye, bankacılık, kalkınma alanlarında uzman en az üç merkezi denetim elemanı tarafından bağımsız denetim standartları çerçevesinde denetlenecek.

TVF Yönetimi Anonim Şirketi, TVF veya bunlar tarafından hakim hissedar olarak kurulan ve kurulacak şirketler veya alt fonlar ile bunların kurucusu olduğu veya bedellerini ödeyerek sermayesinin ya da katılım paylarının yarısından fazlasına sahip olduğu şirketler, alt fonlar ve bunların bağlı ortaklıkları özel hukuk hükümlerine tabi olacak, bunlardan şirketler hakkında Türk Ticaret Kanunu ile kendi özel mevzuatı, TVF dahil fonlar hakkında ise kendi özel mevzuatı uygulanacak.

TVF Yönetim Anonim Şirketi, TVF, bunlar tarafından hakim hissedar olarak kurulan ve kurulacak şirketler veya alt fonlar ile bunların kurucusu olduğu veya bedellerini ödeyerek sermayesinin ya da katılım paylarının yarısından fazlasına sahip olduğu şirketleri, alt fonlar ve bunların bağlı ortaklıkları, idari ve mali konularda kamu idaresini veya sermayesinin yarısından fazlası kamuya ait olan şirket, işletme, teşebbüs ve kuruluşları ilgilendiren mevzuat hükümlerine, kısıtlamalarına ve uygulamalarına tabi tutulamayacak.

Kanun'un "denetim" başlıklı hükmünde yer alan düzenlemelere tabi olmak kaydıyla TVF'nin, TVF Yönetimi Anonim Şirketinin veya bunlar tarafından hakim hissedar olarak kurulan ve kurulacak şirketler veya alt fonların, kurucusu olduğu veya bedellerini ödemek suretiyle sermayesinin ya da katılım paylarının yarısından fazlasına sahip olduğu şirketler, alt fonlar ve bunların bağlı ortaklıkları hakkında ise Sermaye Piyasası Kanunu, Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 631 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin (KHK) 12. maddesi dışındaki mevzuat hükümleri uygulanmayacak.

İstanbul Finans Merkezi Kanunu'nda değişiklik yapılıyor. Buna göre, Ofis alanında faaliyet göstermek üzere katılımcılara yönetici şirket tarafından katılımcı belgesi verilecek.

Teklifle, 375 Sayılı KHK'de yapılan değişiklikle, Siber Güvenlik Başkan Yardımcısı kadrosunun mali, sosyal hak ve yardımları ile emeklilik haklarına ilişkin düzenleme yapılıyor.

"Hukuki sorunları engellemiş olacağız"

AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, Meclis'te düzenlediği basın toplantısında, en düşük emekli aylığına ve fahiş site aidatlarına yönelik hazırladıkları iki kanun teklifini TBMM Başkanlığına sunduklarını belirtti.

Teklifler hakkında bilgi veren Güler, en düşük emekli aylığına ilişkin düzenlemeyi de içeren Bazı Kanunlarda ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin 13 maddeden oluştuğunu ifade etti.

Güler, fahiş site aidatlarına yönelik Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin 31 maddeden oluştuğunu kaydetti.

Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları doğrultusunda da tekliflerde düzenlemelere gidildiğini aktaran Güler, "Halen 16 bin 881 lira olarak ödenen en düşük emekli aylığı, 6 aylık enflasyon oranı olan yüzde 12,19'un üzerinde yaklaşık yüzde 18,48 oranında artırılmak suretiyle 20 bin liraya yükseltilmektedir. Sosyal devlet ilkesinin bir gereği olarak 2026 yılı Ocak döneminden itibaren en düşük emekli aylığı ödemesi 20 bin lira olarak uygulanacaktır." diye konuştu.

Güler, 20 bin liradan yararlanacak emekli sayısının 4 milyon 917 bin olduğunu dile getirdi.

En düşük emekli aylığının 20 bin liraya yükseltilmesi dolayısıyla 6 aylık dönemdeki farkın 69,5 milyar lira olduğunu bildiren Güler, bu farkın hazineden SGK'ye aktarılacağını söyledi.

Güler, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Bütçe disiplinini bozmadan bu imkanı geliştirmeye çalıştık. Yeterli miydi? Elbette yeterli değildir ama ekonomimizin ve bütçemizin imkanları sonuna kadar zorlanmıştır, kaynak üretimi noktasında büyük uğraşlar verilmiştir."

Teklifle, Devlet Memurları Kanunu kapsamında aday memurların adaylık sürecindeki ilişik kesme nedenlerinin açık ve nesnel kriterlerle yeniden belirleneceğini ifade eden Güler, disiplin cezalarının yargı kararıyla iptal edilmesi durumunda, idarenin yeniden ceza tesisi yapabilmesi için gereken süreci netleştireceklerini dile getirdi.

Türkiye Varlık Fonu ve bağlı şirketlerin denetim usullerinin de Anayasa Mahkemesi'nin aradığı şartlar kapsamında yeniden düzenleneceğini belirten Güler, Türkiye Varlık Fonu'nun etkin ve rekabetçi çalışmasının yasal güvencelerinin oluşturulacağını aktardı.

Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'ne ilişkin de açıklamalarda bulunan Güler, teklifte, yapı güvenliği ve inşaat süreçlerine yönelik düzenlemelerin yer aldığını belirtti.

Yapı güvenliğinin artırılmasını, yangın güvenliği başta olmak üzere yapıların izlenmesini hedeflediklerini ifade eden Güler, kooperatiflerden yapı denetim kuruluşlarına, beton üreticilerinden zemin etüt firmalarına kadar inşaat sürecinin tüm aktörlerine ilişkin sorumlulukların açık ve net şekilde tanımlanacağını söyledi.

Güler, şöyle konuştu:

"Özellikle beton tedarik süreci elektronik yöntemlerle takip altına alınmakta. Ruhsatsız yapılara beton temin edenlere yönelik caydırıcı, etkin idari yaptırımlara da teklifte yer veriyoruz. Böylelikle özellikle yapı inşaat süreçleri kapsamında beton, demir ve diğer özel durumları da Bakanlığımızın elektronik ortamda yakın takip etmesi de sağlanmış olacaktır."

Yetkili değerleme kuruluşlarının hazırladığı raporlardaki taşınmaza ilişkin verilerin Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne elektronik ortamda gönderilmesinin zorunlu hale getirileceğini dile getiren Güler, şöyle devam etti:

"Son dönemlerde site yönetimlerinden veya kat maliklerinin verdiği kararların dışında yüksek aidatlardan kaynaklı şikayetlere yönelik de düzenlemeleri hayata geçirmeyi arzu ediyoruz. Kat Mülkiyeti Kanunu'nda yapılan düzenlemelerle, site ve apartman yönetimlerinde yaşanan keyfiliğe veya haksız taleplere son vermeyi amaçlıyoruz. Aidat artırma yetkisinin kat malikleri kuruluna bırakılması suretiyle özellikle malik sayısının fazla olduğu toplu yapılarda, yönetim planlarının değiştirilmesinde yaşanan güçlükler de dikkate alınmak suretiyle karar nisabını beşte dört yerine üçte iki olarak uyguluyoruz, aidat yükseltilmesi hususlarının da Kat Malikleri Genel Kuruluna bırakılmasını öneriyoruz. Kooperatifler Kanununda yapılan düzenlemeyle yapı kooperatiflerinin son konut tamamlanmadan ve kesin maliyet hesabı yapılmadan ortaklara tapu devri hususunda da önlem geliştiriyoruz. Dolayısıyla ileride meydana gelecek mülkiyet sorunları ve kooperatiften kaynaklı hukuki sorunları da engellemiş olacağız."

En düşük emekli aylığına ilişkin teklifin Genel Kurul sürecinin ne zaman başlayacağının sorulması üzerine Güler, bu teklifin haftaya Plan ve Bütçe Komisyonu'nda görüşüleceğini söyledi. Güler, komisyon sürecinin ardından teklifin TBMM Genel Kurulunun gündemine geleceğini bildirdi.

Hak kaybının söz konusu olmayacağına işaret eden Güler, en düşük emekli maaşı düzenlemesinin 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerlilik kazanacağını, kanunun yürürlüğe girmesiyle aradaki farkların emeklilerin hesabına yatırılacağını kaydetti.

Güler, asgari ücret işveren desteğinin de bin liradan 1270 liraya yükseltileceğini aktardı.

Bir soru üzerine Güler, yeni bir sosyal destek uygulamasıyla ilgili çalışmalar yürütüldüğünü bildirerek, şunları ifade etti:

"Cumhurbaşkanı Yardımcımız Cevdet Yılmaz'ın başkanlığında belli hanelerimize, çok düşük gelire sahip hanelerimize belli pilot illerimizde ve illerimizin belli bölgelerinde destek verebilecek bazı sosyal destek çalışmaları yapılıyor. Önümüzdeki aylarda da bunun örneklerini paylaşırız. Elimizdeki tüm imkanlarla, tüm kaynaklarla sosyal devlet anlayışına uygun destekleri toplumumuzun ihtiyaç duyan her kesimindeki vatandaşımıza yapma gayreti içerisindeyiz. Biz her ilimizde, belli bölgelerde pilot uygulamalar yapacağız. Bu hanelerimize gıda, ısınma desteği gibi yapılacak tespitlerle böyle bir çalışmayı ortaya koymayı arzu ediyoruz. Bu yıl içinde uygulamayı başlatacağız. Sadece emekliler değil, hane gelirinde düşük gelire sahip hanelerimize ailelere yönelik ihtiyaçlara yönelik destek çalışması."

"Emeklilik sistemimizi daha şeffaf, adil, sürdürülebilir hale getirmemiz lazım"

Emeklilik sistemiyle ilgili soruya ilişkin Güler, Avrupa Birliği ve OECD ülkelerinde emeklilik yaşının 65'in altında olmadığını söyledi.

Ödenen prim miktarının, sürenin ve yaşın emeklilikte alınacak maaşı belirlediğini anlatan Güler, düşük yaşlardaki emeklilerin sisteme dahil edildiğini vurguladı.

Güler, şunları kaydetti:

"Emeklilik sistemimizde 17 milyon 720 bin emeklimiz var. Bunların sağlık hizmetlerini sürdürmeniz lazım. Emeklilik sisteminde maaşları hiçbir aksaklığa, gecikmeye sebebiyet vermeksizin öderken, tüm emeklilerimizi en üst seviyede sağlık hizmetlerinden de yararlandırmaya devam ediyoruz. Her türlü ilacını, ameliyatını, sağlık ihtiyacını en üst seviyede Türkiye'de vermeye devam ediyoruz. Bunun bütçesi nerede? SGK'de. SGK'de kendi bütçesi, yetkisi kapsamında bunları sürdürmesi lazım. İnsanlar çalışma hayatında, emeklilikte daha yüksek emekli maaşı almak için yüksek prim ödüyorlar, uzun süre ödüyorlar, belli yaştan sonra emekli oluyorlar dolayısıyla onlar daha yüksek emekli maaşı alıyor. Bu evrensel kuraldır, bize has kural değildir. Daha yüksek emekli maaşı almanız için daha yüksek, daha uzun süre prim ödemeniz, belli yaştan sonra emekli olmanız lazım. Bizim emeklilik sistemimizi daha şeffaf, adil, sürdürülebilir hale getirmemiz lazım. Sürekli bütçe desteğiyle, kaynak aktararak bunun taşınabilmesi zorluklar oluşturuyor. OECD ülkelerin, gelişmiş ülkelerin ortalamasına bakarak emeklilik yaşı, prim süresi, prim miktarı gibi hususlarına mutlaka adil, kalıcı, sürdürülebilir hale gelmesinde ihtiyaç olduğunu ifade etmek isterim."