Erdoğan’dan Türk dünyasına dijital vizyonda birlik çağrısı

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kazakistan'ın Türkistan şehrindeki Türkistan Kongre Merkezi'nde, "Yapay Zeka ve Dijital Kalkınma" temasıyla düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Gayriresmi Zirvesi'nde konuştu.

Erdoğan, Hoca Ahmet Yesevi Hazretleri'nin şehri Türkistan'da olmanın bahtiyarlığını yaşadığını belirterek, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev'e ev sahipliği için teşekkür etti.

Kadim Türkistan şehrinin, Orhun Abidelerinden Divanu Lugati't-Türk'e, Kutadgu Bilig'den Dede Korkut'a uzanan ortak hafızanın canlı abidesi olduğunu söyleyen Erdoğan, "Anadolu erenlerinin feyiz aldığı Türkistan, geçmiş ile gelecek arasında kurduğumuz sarsılmaz köprünün en güçlü halkalarından biridir." dedi.

Zirveyi, kendileri için anlamlı kılan bir diğer hususun da Türk dünyasının ayrılmaz parçası Kıbrıs Türk halkının temsil edilmesi olduğunu ve Cumhurbaşkanı Tufan Erhurman'ı Türkistan zirvesinde görmekten memnuniyet duyduğunu ifade eden Erdoğan, "Türk dünyasının, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile siyasi, ekonomik, kültürel ilişkilerini kuvvetlendirerek sürdürmesini temenni ediyorum." dedi.

Geleceğin dünyasında daha fazla söz ve etki sahibi olabilmek için özellikle teknolojide işbirliğini en üst seviyeye çıkarmak durumunda olduklarını belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, şöyle devam etti:

"Zirvemizin 'Yapay Zeka ve Dijital Kalkınma' temasıyla gerçekleştirilmesini bu bakımdan çok isabetli buluyorum. Geleceğe yön verme noktasında, dijitalleştirerek kalkınan Türk dünyası vizyonunu benimsememiz büyük önem taşıyor. Gaspıralı'nın 'Dilde, fikirde, işte birlik' şiarına 115 yıl sonra şimdi bizlerin, 'Dijital vizyonda birlik' ifadesini eklememizin zamanı gelmiştir. Bu vizyon nitelikli insan kaynağı, güçlü, dijital altyapılar ve veri temelli kamu idaresi anlayışı üzerine inşa edilmeli, aramızdaki dijital bağlantısallık kuvvetlendirilmelidir. Ülkelerimiz arasında ortak teknoloji projelerinin geliştirilmesi hiç şüphesiz bu vizyonu destekleyecektir. Dijital dönüşüm sürecinde geri kalmamızın bağımsızlığımızı da tehdit eden bir unsur olacağının farkındayız. Yapay zekanın bir tahakküm aracına dönüşmemesi için bu temayı doğru bir yaklaşımla fırsat zaviyesinden ele almalıyız. İnanıyorum ki cebir ve algoritmanın babası Harezmi'yi, felsefe ve mantığın piri Farabi'yi, eseriyle tıp bilimine ışık tutan İbn-i Sina'yı, astronomi biliminin önderleri Biruni, Ulubey ve Ali Kuşçu'yu yetiştiren bu münbit topraklardan yeni bilim insanları da çıkartacağız."

"Siber güvenlik alanındaki eş güdüm ve işbirliğini daha ileriye taşımayı hedefliyoruz"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, tüm alanlarda olduğu üzere dijital gelişmişlikte de uluslararası adaletin sağlanmasının mühim olduğunu vurgulayarak, "Gelişmiş ülkeler ile en az gelişmiş ülkeler arasındaki dijital uçurumun kapatılması bu bakışımızın esasını teşkil etmelidir." dedi.

Gebze'deki Birleşmiş Milletler Teknoloji Bankası ile Teşkilatın üye ve gözlemcilerinin iş birliğini önemsediklerini belirten Erdoğan, yapay zeka teknolojilerinin beraberinde getirdiği yeni risk alanlarına karşı müteyakkız olunması gerektiğine dikkati çekti.

Erdoğan, veri bankalarına ve kritik ulusal altyapılarına yönelik yeni nesil tehditlerin, dijital dönüşümün dikkatle yönetilmesi gereken boyutları olduğunu söyleyerek, "Siber güvenlik, bugünün dünyasında tıpkı kara, hava ve denizdeki güvenlik gibi hayati ve zaruridir. Müteakip dönem Başkanlığımız sırasında Türk Devletleri Teşkilatı bünyesinde siber güvenlik alanındaki eş güdüm ve işbirliğini daha ileriye taşımayı hedefliyoruz." ifadelerini kullandı.

Bugüne kadar kültürel alanda kaydettikleri gelişmelerin, Türk bütünleşmesinin en önemli sütunlarından biri haline geldiğini belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, 2025'te Semerkant'ta düzenlenen UNESCO 43'üncü Genel Konferansı'nda, 15 Aralık'ın "Dünya Türk Dili Ailesi Günü" olarak ilan edilmesinin herkesin ortak başarısı olduğunu söyledi.

Erdoğan, Ortak Türk alfabesinin eğitimden kültüre, akademik işbirliğinden dijital dönüşüme kadar geniş bir alanda kullanılmasının önemli olduğunu bildirerek, "Ortak dilimizin zenginliğini dijital dünyada görünür kılacak Türk dili modeli ve benzeri yapay zeka temelli girişimlerin desteklenmesi gerektiğine inanıyoruz." dedi.

Türk Dünyası Sivil Toplum Destek Sistemi tarzı modellerle bu alanda dijital işbirliğinin güçlendirilebileceğini belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti:

"Yakın çevremizde yaşanan krizler, Türk dünyasının dayanışma içinde hareket etmesinin stratejik değerini bir kez daha ortaya koymuştur. Jeopolitik sınamalar, karşısında istişare mekanizmalarımızı ve eş güdümümüzü güçlendirmeliyiz. TDT Plus formatının bir an önce hayata geçirilmesinde fayda görüyoruz. Bizlerin ve bakanlarımızın artan temasları Türk devletlerinin artık ortak meseleler arasında üst düzey refleksler kazandığını teyit ediyor. Bugün Hürmüz Boğazı merkezli krizinde gösterdiği üzere, Ortak Koridor başta olmak üzere Türk dünyasını birbirine bağlayan ulaşım projeleri daha uzun yıllar önceliğimiz olmayı sürdürecektir.

Filistin, Lübnan, İran, Ukrayna ve daha bir çok kriz, savunmamızı güçlendirmemiz ve sanayi alanında işbirliğimizi artırmamız gerektiğine işaret ediyor. Türkiye olarak, yüksek teknolojiyle şekillendirdiğimiz savunma sanayiinde edindiğimiz tecrübeyi, Teşkilatımızın üyeleriyle paylaşmaya hazırız. Teşkilatımız bünyesinde savunma sanayi kurumları toplantılarının önemli olarak gerçekleştirilmesini önemsiyoruz."

"Türk devletlerinin ortak adayı olarak göreceğinize inandığım, Mehdi Eker'e desteğinizi bekliyoruz"

Cumhurbaşkanı Erdoğan, kasım ayında Türkiye'de düzenlenecek COP31 İklim Zirvesi'ni, yapay zeka ve dijital teknolojilerin sunduğu imkanları öne çıkaran bir yaklaşımla tasarladıklarını ifade ederek, "Ayrıca tarımsal üretimin desteklenmesi için teknolojinin imkanlarından azami ölçüde istifade etmeyi hedefleyen bir dönüşümün içerisindeyiz. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Teşkilatının 2027 Temmuz ayında yapılacak Genel Direktörlük seçimine adaylığımızı açıklamış bulunuyoruz. Bu önemli görev için tüm Türk devletlerinin ortak adayı olarak göreceğinize inandığım Dr. Mehdi Eker'e kıymetli desteğinizi bekliyoruz." dedi.

Türk Devletleri Teşkilatının bu yıl sona ermeden müteakip zirvesinde katılımcıları Ankara'da misafir etmekten bahtiyar olacağını belirten Erdoğan, "Bu vesileyle Teşkilatımızın mevcut Dönem Başkanı Can Azerbaycan'a, Aile Meclisimizin bütünleşmesine yaptığı katkılar için teşekkür ediyorum. Değerli kardeşim Sayın Tokayev'e de fevkalade ev sahipliği için bir kez daha teşekkürlerimi sunuyorum. Mübarek Kurban Bayramınızı şimdiden tebrik ediyor, huzurlu bayram geçirmenizi diliyorum. Türkistan Zirvemizin Türk dünyası başta olmak üzere tüm dost ve kardeş ülkelere hayırlı olmasını temenni ediyorum." ifadelerini kullandı.