Güven kültürü olan şirketler daha dayanıklı

Great Place to Work®, 2025 raporunu açıkladı:

Çalışanlar beklentilerini daha net ifade ediyor “Psikolojik Esenlik” yükselişte

İş yeri kültürü ve çalışan deneyimi alanında küresel otorite kabul edilen Great Place To Work® 600’ü aşkın organizasyondan 170.000’den fazla çalışanın iş yerleri içerisindeki deneyimi ve güven seviyesini analiz eden Trust Index™ anketine verdiği cevaplar ile hazırlanan Türkiye’nin En İyi İşverenleri™ 2025 Raporu’nu yayımladı.

Rapor, çalışanların organizasyonlardan en çok beklediği unsurun artık “psikolojik esenlik” olduğunu ortaya koyarken; yüksek güven kültürüne sahip organizasyonların hem krizlere karşı daha dirençli hem de finansal olarak daha başarılı olduğuna dikkat çekiyor.

Türkiye’nin En İyi İşverenleri™ Araştırması 2025 yılı Analiz Raporu için Ocak 2024 – Ocak 2025 arasında- bir yıl boyunca lojistik, ilaç/farma, teknoloji, finans, perakende, üretim ve diğer sektörlerden 600’den fazla organizasyondan 170 binin üzerinde çalışanın geri bildirimleri toplandı. Geçen yıla göre sürece dahil olan organizasyon sayısında yüzde 5, temsil edilen çalışan sayısında ise yüzde 8’lik artış görüldü.

Dünya çapında organizasyonlar tarafından en çok tercih edilen Trust IndexTM anketinde cevaplanan 60’tan fazla ifade baz alınarak, şirket çalışan sayısı ve yaş gruplarına göre detaylandırılmış ve karşılaştırmalı analizler sunan araştırma, farklı demografik gruplardaki tüm çalışanlar arasındaki deneyim tutarlılığını sağlayan Great Place To Work® For All™ kriterleri ile yürütüldü. Derin analizler ve güvenilirliği yüksek sonuçlar için ise makine öğrenmesi algoritmalarından faydalanıldı.

Organizasyonlara, gelecek stratejilerini oluşturmaları için önemli içgörüler sunan raporun 2025 yılı sonuçlarında en öne çıkan konularından biri de iş dünyasının yeni meydan okumasının “Psikolojik Esenlik” olması. Raporda, “duygusal ve psikolojik olarak sağlıklı bir iş ortamı”, “yöneticilerin çalışana değer vermesi” ve “iş-özel hayat dengesi” çalışan önceliğinde ilk üç sırada yer alıyor. Türkiye ve dünyada yaygınlaşan ticari, politik ve toplumsal belirsizliklerin ve bunların iş dünyasına yansımasının bir sonucu olan bu beklenti dönüşümü, organizasyonların “Yüksek Güven Kültürü”ne yatırım yapmalarını elzem kılıyor.

İşverenler “psikolojik güvenlik” ile “psikolojik esenlik” farkını anlamalı

Türkiye'nin En İyi İşverenleri Analiz Raporu, psikolojik güvenlik ve psikolojik esenlik kavramlarının farkını anlamanın önemine de işaret ediyor. Çalışanların fikirlerini rahatça ifade edebildikleri, kendilerini güvende hissettikleri bir çalışma ortamını işaret eden “psikolojik güvenlik” kavramı “psikolojik esenlik” beklentisi ile bir adım öteye taşınmış. Çalışanlar artık iş yerlerinde şeffaflık, önemseme, etik ve destekleyici yönetim yaklaşımı, organizasyon için sosyal iletişim gibi çok çeşitli psikososyal faktörlere de önem veriyor.

İşverenler, elbette psikolojik güveni sağlayarak çalışanların psikolojik esenliğini dolaylı olarak koruyabilir, ancak ikisini birbirinden ayırt etmek ve her biri için ayrı stratejiler geliştirmek önemli. Burada özellikle yönetimin yetkinliği, dürüstlüğü ve vizyonu (Güvenilirlik), çalışanlara gösterilen değer ve destek (Saygı) ve adil ücret, fırsat eşitliği ve tarafsızlık (Hakkaniyet) alanları büyük öneme sahip. Dinlemek, empati kurmak, verilen sözleri tutmak, şeffaf olmak ve çalışanları karar süreçlerine dahil etmek, psikolojik esenliği besleyen ve sonuçta daha kârlı, üretken, yenilikçi ve dayanıklı organizasyonların inşasında kritik öneme sahip faktörler olarak öne çıkıyor.

En İyi İşverenler, çalışanını güvende hissettiriyor

2024 yılı raporu ile 2025 yılı raporu karşılaştırıldığında, Türkiye'deki lider şirketlerin, çalışanları elde tutma ve yetenekleri çekme konusunda psikolojik esenliğin stratejik önemini kavradıkları ve bu konuda iyi bir performans sergiledikleri görülüyor. Türkiye geneli için ise hala yüksek seviyede güvensiz bir iş ortamı olduğunu söylemek mümkün. Psikolojik güvenlik konusunda listede yer alan şirketlerde yüzde 77 gibi yüksek bir olumlu yanıt oranı yakalanırken standart şirketlerde bu oran yüzde 52. Bu olumlu gelişmeye rağmen listedeki şirketlerde hakkaniyet algısı ve tüm jenerasyonların farklılaşan beklentilerine yanıt verme gibi konularda iyileştirme ihtiyacının devam ettiği göze çarpıyor. Rapor, Türkiye'nin En İyi İşverenleri’nin öne çıkan uygulama ve stratejilerinden örnekler kendilerini geliştirmek isteyen organizasyonlara ilham alabilecekleri somut öneriler de sunuyor.

Kıdemler arasındaki algı farkına dikkat

Raporun ortaya koyduğu bir diğer önemli konu psikolojik esenlik kavramına dair farklı yönetim seviyelerinde farklı algılarının olması. Üst düzey yöneticiler sürekli olarak en yüksek psikolojik esenlik seviyelerini bildirirken ön saha çalışanları ve yöneticileri, organizasyon içinde en düşük psikolojik esenlik algısını deneyimleme eğiliminde. Bu da psikolojik refah için çok daha fazla desteğe ihtiyaç duyulduğunu gösteriyor.

Yüksek güven kültürü, kazandırıyor

Rapor, yüksek güvene sahip iş yerlerinin sadece çalışanlar için daha iyi yerler olmakla kalmayıp, aynı zamanda finansal olarak da daha başarılı olduklarını teyit ediyor. Çünkü organizasyonlarda oluşturulan yüksek güven kültürü sayesinde inovasyon tetikleniyor, iş birliği artıyor, çeviklik destekleniyor, bu da hem marka itibarına hem de finansal başarı ve borsa performansına olumlu yansıyor.

Eyüp Toprak: “Güven sağlamanın temel adımı, çalışana kulak vermek.”

Türkiye’nin En İyi İşverenleri™ 2025 Araştırması Analiz Raporu’nun, iş dünyasındaki dönüşümü anlamak ve buna uygun stratejiler geliştirmek için değerli bir kaynak olduğunu belirten Great Place To Work® CEO’su Eyüp Toprak şöyle konuştu: “Great Place To Work® olarak her fırsatta güven kültürünün altını çiziyoruz. Çünkü güven kültürü, kârlı, üretken, yenilikçi ve dayanıklı bir organizasyon olmanın anahtarı. Güven sağlamanın temel adımı ise çalışana kulak vermek. Bu özellikle belirsizlik dönemlerinde çok önemli. Çünkü çalışanlar, yöneticilerinin kendilerini dinlediğini ve endişelerini ciddiye aldığını hissettiğinde, ekip arkadaşlarına ve organizasyona olan bağlılıkları artıyor, değişimlere, daha kolay uyum sağlıyor ve olumsuzluklara karşı daha dirençli oluyor. Türkiye’nin En İyi İşverenleri™ araştırmamız ve sertifikasyon sürecimiz ile biz çalışanların sesinin duyulmasını sağlıyoruz. Böylece organizasyonlar çalışan gözünden kendini değerlendirme ve yol haritasını buna göre belirleme fırsatı buluyor. Yapay zekanın yükselişi ve tüm dünyadaki sosyal, ekonomik politik çalkantılar ile mevcut düzen sürekli değiştirirken, Güven, Hakkaniyet, Saygı, Gurur ve Takım Ruhu üzerine kültür inşa edebilen organizasyonlar geleceğe daha sağlam ve güvenli adımlarla ilerliyor. Bu sayede iş dünyasındaki dönüşümde başı çeken öncü kurumlar arasında yer alıyor ve hatta diğerlerine ilham oluyorlar. Birbirinden vizyoner şirketlerle çalışmaktan, geleceğin iş dünyasının şekillenmesine katkı sunmaktan büyük gurur duyuyoruz.”